رعایت عرف و هنجارهای دیپلماتیک از سوی مقامهای رسمی، بهویژه در حوزه سیاست خارجی، نقش مهمی در موفقیت روابط بینالمللی و حفظ منافع ملی دارد. به همین دلیل، در دیدارها و مراسم رسمی میان کشورها، اصول مشخصی برای رفتار، تشریفات و نحوه برگزاری مراسم رعایت میشود.
در کنار مواردی مانند نحوه استقبال، پوشش و تعامل دیپلماتها، استفاده درست از پرچم کشورها، از جمله پرچم جمهوری اسلامی ایران، جایگاه ویژهای دارد. پرچم نماد هویت و شأن ملی هر کشور است و نحوه نمایش آن میتواند پیامهای روشنی در سطح دیپلماتیک منتقل کند.
مطابق اصول تشریفات، روسا و مسئولان هیئتهای تشریفات کشورها باید قبل از ساعت ملاقات مقامهای کشورشان با مقامهای کشورهای دیگر، در محل ملاقات حضور به عمل آورده و بررسیهای لازم را برای آماده بودن مقدمات تشریفاتی انجام دهند. از جمله بازبینی محل استقرار رئیس هیئت دیپلماتیک و اطمینان از حضور میزبان برای استقبال.
استفاده از پرچم تشریفات یکی از مهمترین نیازها در یک جلسه بینالمللی است که همه کشورها از قدیم به آن پایبند هستند.
در ادامه، یکی از کارهای هیئتهای تشریفات در بازبینی آخر، چک کردن پرچمها است؛ بدین صورت که آنها باید مطمئن شوند که پرچمها با نقشهای صحیح و در جای صحیح قرار گرفتهاند و مشکلی در این باره وجود ندارد. اگر هم در این باره مشکلی وجود داشت، راهحل موجود برای چنین مواقعی این است که روسای هیئت تشریفات باید همیشه ۳ پرچم با ابعاد مختلف را همراه خود داشته باشند تا در صورت نیاز، آنها را جایگزین پرچمهای مخدوش کنند. این ۳ پرچم شامل یک پرچم رومیزی، یک پرچم سالنی و یک پرچم برای اتومبیل است.
بر طبق اصل هجدهم قانون اساسی، پرچم جمهوری اسلامی ایران به رنگهای سبز و سفید و سرخ با علامت مخصوص جمهوری اسلامی ایران و شعار الله اکبر و دارای مشخصات زیر است:
رنگ میله پرچم نقرهای و سر چوبی که بر روی میله نصب میشود ساده است.
تمام پرچمها یکلا هستند، به جز پرچمهای رومیزی و پرچمهایی که روی وسایل نقلیه نصب میشوند که میتوانند دو لا تهیه شوند.
پرچم همیشه باید تمیز باشد و رنگ و اندازهٔ آن حفظ شود و فاقد عیوبی باشد که به چشم آید. چنانچه رنگ پرچم بر اثر مرور زمان یا دلایل دیگر تغییر یابد یا در آن دررفتگی نخ، سوراخ، آثار لکه روغن، زردی، بریدگی، سوختگی یا ضایعات دیگر مشاهده شود، باید فوراً تعویض و پرچم جدیدی جایگزین آن گردد.
با وجود وجود ضوابط روشن در آیینهای تشریفاتی، در برخی مراسم رسمی و دیپلماتیک، خطاهایی در نحوه استفاده از پرچم مشاهده میشود که میتواند پیامهای نادرست یا ناخوشایندی در سطح دیپلماتیک منتقل کند. یکی از رایجترین این خطاها، بیتوجهی به ترتیب تقدم پرچمهاست؛ بهگونهای که جایگاه پرچم میزبان و میهمان یا ترتیب حروف الفبایی در نشستهای چندجانبه بهدرستی رعایت نمیشود.
استفاده از پرچمهای مخدوش، رنگپریده یا دارای نقص ظاهری نیز از دیگر مواردی است که شأن مراسم رسمی را تحت تأثیر قرار میدهد. پرچم باید همواره سالم، تمیز و متناسب با فضای برگزاری مراسم باشد و هرگونه ایراد ظاهری میتواند نشانهای از بیدقتی در تشریفات تلقی شود.
عدم تناسب در اندازه پرچمها، بهویژه زمانی که چند پرچم در یک فضا نصب میشوند، از دیگر خطاهای متداول است. ناهماهنگی در ابعاد پرچمها یا ارتفاع میلهها، موجب برهم خوردن نظم بصری و کاهش جلوه رسمی مراسم میشود.
همچنین استفاده نادرست از پرچم ملی در کنار پرچم سازمانها یا نهادها، بدون رعایت اصول تقدم و جایگاه، میتواند موجب برداشتهای ناصحیح دیپلماتیک شود. توجه دقیق به این جزئیات، نقش مهمی در حفظ شأن ملی و اعتبار تشریفات رسمی ایفا میکند.
رعایت اصول استفاده از پرچم در تشریفات دیپلماتیک، تنها یک الزام نمادین نیست، بلکه نشانهای از احترام متقابل، آگاهی تشریفاتی و پایبندی به هنجارهای بینالمللی است. پرچم هر کشور نمایانگر هویت و شأن ملی آن بوده و نحوه نمایش آن میتواند پیامهای سیاسی روشنی منتقل کند.
بیدقتی در جایگاه، تقدم یا وضعیت ظاهری پرچمها ممکن است به سوءبرداشتهای دیپلماتیک منجر شود؛ در حالی که رعایت دقیق این اصول، به حفظ شأن ملی و موفقیت تعاملات رسمی در سطح بینالمللی کمک میکند.
گردآوری توسط: طهران پرچم
1404.11.12
1404.10.08
1404.10.07
1404.10.06
1404.09.28
1404.09.27
